Żyją w jaskiniach od 5000 lat. I są odporne na antybiotyki

Bakteria, którą ekstremalnie trudno pokonać 

Zespół badaczy pod kierownictwem dr Cristiny Purcarei z Instytutu Biologii w Bukareszcie wywiercił 25-metrowy rdzeń lodowy z Jaskini Scărișoara w Rumunii. Fragment lodu, z którego wyizolowano bakterię, ma ponad 5000 lat - pochodzi więc z czasów, kiedy antybiotyki nie istniały nawet w najśmielszych ludzkich marzeniach. Wyniki opublikowano w "Frontiers in Microbiology" - recenzowanym czasopiśmie naukowym wydawanym przez Frontiers.

Wyizolowany szczep nosi nazwę Psychrobacter SC65A.3. To zimnolubna bakteria - taki mikroorganizm uwielbia temperatury bliskie zeru i spokojnie przeżywa warunki, które wykończyłyby większość znanych nam drobnoustrojów. Naukowcy przetestowali go na 28 różnych antybiotykach z 10 klas. Wynik? Oporność na 10 z nich, w tym na ryfampicynę (stosowaną przy gruźlicy), wankomycynę (przy ciężkich infekcjach jelitowych) i ciprofloksacynę (przy zakażeniach układu moczowego).

Co istotne, bakteria ma w genomie ponad 100 genów powiązanych z opornością. Oznacza to, że mechanizmy obrony przed antybiotykami wykształciły się w przyrodzie na długo przed tym, nim człowiek odkrył penicylinę. To poważny argument dla tych, którzy uważają, że antybiotykooporność to wyłącznie problem wynikający z nadużywania leków.

Topnienie lodowców i jaskiń lodowych może uwolnić podobne drobnoustroje do środowiska. Jeśli ich geny oporności trafią do współczesnych patogenów, problem superbakterii może się pogłębić. To nieoczywisty, ale realny skutek zmian klimatycznych.

Z drugiej strony - SC65A.3 potrafi hamować wzrost kilku groźnych superbakterii i wytwarza enzymy o potencjale biotechnologicznym. Genom kryje blisko 600 genów o nieznanej dotąd funkcji. To ogromna zagwozdka, ale i szansa dla farmakologii.