Koniec samowolki algorytmów. Rząd przyjął ustawę o sztucznej inteligencji

Powstaje nowy urząd nadzorczy

Głównym założeniem nowej ustawy jest powołanie Komisji Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI). Ten nowy organ centralny przejmie nadzór nad rynkiem algorytmów w Polsce. Urząd zyska bardzo szerokie uprawnienia, będzie prowadzić postępowania administracyjne i wydawać wiążące decyzje.

Urzędnicy nałożą także sankcje finansowe na firmy łamiące prawo. Komisja ma dbać przede wszystkim o interesy obywateli, ale zajmie się też wsparciem gospodarki oraz badań naukowych.

Ministerstwo Cyfryzacji chce stworzyć bezpieczne warunki do powstawania innowacji. Służyć temu będą specjalne piaskownice regulacyjne. Przedsiębiorcy przetestują w nich swoje pomysły pod okiem ekspertów, co pozwoli uniknąć błędów prawnych na etapie projektowania oprogramowania. Komisja będzie też opiniować projekty rządowych aktów prawnych.

Obywatele zyskują prawo do skargi

Ustawa daje Polakom zupełnie nowe narzędzia obrony przed błędami maszyn. Każdy obywatel będzie mógł złożyć oficjalną skargę do KRiBSI. Dotyczyć to ma sytuacji, gdy algorytm zadziała na naszą niekorzyść. Przykładem jest niesprawiedliwe odrzucenie wniosku o pożyczkę przez system bankowy.

Urzędnicy przeanalizują działanie takiego programu i sprawdzą jego zgodność z obowiązującym prawem. Państwo zyska także możliwość szybkiego reagowania na nagłe zagrożenia. Na przykład gdy nowa aplikacja medyczna okaże się niebezpieczna dla zdrowia pacjentów, urząd wyda nakaz jej natychmiastowego wycofania z rynku. Ominie w ten sposób długotrwałe procesy sądowe.

Działania urzędu będą w pełni jawne. KRiBSI udostępni publiczną listę ukaranych systemów, dzięki czemu każdy będzie mógł się zapoznać z treścią wydanych decyzji. Co roku urząd ma publikować zbiór dobrych praktyk dla twórców oprogramowania. Taki raport pojawi się zawsze do końca marca.

Społeczna kontrola i państwowe wsparcie

Przy komisji nadzorczej powstanie nowa Społeczna Rada do spraw Sztucznej Inteligencji, która będzie pełnić funkcję doradczą. Zapewni to bieżącą kontrolę społeczną nad rynkiem nowych technologii. Urzędnicy uwzględnią dzięki temu interesy różnych grup społecznych i gospodarczych. Opinie rady będą dostępne do przeczytania w Internecie.

Rząd planuje aktywnie wspierać rodzimych programistów. Firmy uzyskają od komisji wiążące opinie indywidualne w swoich sprawach, które dadzą pewność prawną realizowanym projektom biznesowym. W wybranych przypadkach urząd zezwoli na celowe odstępstwa od przepisów na etapie wdrożeniowym.

Ministerstwo Cyfryzacji zapowiada państwowe dotacje na badania nad sztuczną inteligencją. Pieniądze trafią bezpośrednio do polskich naukowców i przedsiębiorców. Rząd chce budować technologię dostosowaną do polskiego rynku.

Projektem ustawy o systemach sztucznej inteligencji zajmą się teraz posłowie.