To może pogorszyć ADHD. Narażona jest szczególnie jedna grupa
ADHD jest przypadłością, która jest w dużej mierze dziedziczna. Jednak czynniki zewnętrzne mogą wpłynąć na sposób, w jaki się uwidacznia i rozwija. Właśnie pojawiły się wyniki długoletnich badań, które ujawniły, jakie czynniki mogą pogarszać ADHD i kto jest na nie najbardziej narażony.
ADHD i media społecznościowe. Jak to jest naprawdę u nastolatków?
Naukowcy z University of California opublikowali zrecenzowane badanie w czasopiśmie naukowym JAMA Network Open, na temat wpływu mediów społecznościowych na pogarszanie się symptomów ADHD wśród nastolatków. Badanie zostało opracowane na podstawie informacji zebranych od ponad 11 tys. osób w wieku nastoletnim w USA.
Uczestnicy badania zobowiązali się do wypełniania corocznego kwestionariusza dotyczącego używania mediów społecznościowych przez 5 lat. Średnia wieku respondentów przy rozpoczęciu badań wynosiła 12 lat, co oznacza, że ostatnie informacje zwrotne od uczestników badań odzwierciedlała ich stan zdrowia psychicznego jako 16-latków.
Opracowanie naukowe wykazało, że zwiększona częstotliwość używania mediów społecznościowych oraz poczucie uzależnienia się od nich przełożyła się na nasilenie symptomów ADHD, szczególnie wśród chłopców w wieku 14-15 lat. Warto podkreślić, że ta zależność szła wyłącznie w jedną stronę. To znaczy, że zwiększenie częstotliwości używania mediów społecznościowych wzmożyło symptomy ADHD, ale nie odwrotnie. Objawy ADHD nie poprzedzały późniejszego, bardziej uzależniającego korzystania z mediów społecznościowych.
Nie jest to randomizowana próba kontrolna, więc nie możemy jednoznacznie stwierdzić związku przyczynowo-skutkowego, ale dowiedliśmy, że ta zależność jest jednostronna - powiedział profesor nadzwyczajny pediatrii, Jason Nagata z University of California.
Jeśli chodzi o kluczowe wnioski z badania, 23% respondentów powiedziało, że spędza dużo czasu myśląc o używaniu mediów społecznościowych lub planowaniu czasu, w którym będą z nich korzystać. Z kolei 18% badanych powiedziało, że używa ich, aby zapomnieć o swoich problemach, natomiast 15% nastolatków przyznało się, że chciało ograniczyć użycie tego typu aplikacji, ale nie było w stanie tego zrobić.
Badanie natomiast nie wykazało wyraźnej zależności pomiędzy uzależnieniem od mediów społecznościowych i narastającymi symptomami ADHD u dziewczyn. Prof. Jason Nagata uważa, że przyczyną tego stanu rzeczy może być większa podatność chłopców na poszukiwanie nagród i doznań w wieku nastoletnim. Nie jest to w pełni potwierdzona zależność, ale sporo badań jednak to popiera, jak zauważa Nagata.
Nagata podkreśla, że media społecznościowe promują częste żonglowanie zadaniami i procesami myślowymi, a zalew bodźców może osłabić zdolność utrzymania uwagi, np. w szkole czy w życiu codziennym. Zdaniem Nagaty tego typu aplikacje są skonstruowane, aby nieustannie zachęcać użytkowników do impulsywności i oferować im natychmiastową gratyfikację, pogoń za nowościami oraz zachęcać do multitaskingu. Te czynniki negatywnie wpływają na naszą pamięć roboczą oraz funkcję wykonawczą (i panowanie nad sobą). A z tym ostatnim osoby z ADHD mają gigantyczny problem, niezależnie od wieku.
Badacze z UCSF przeanalizowali dane z ogólnokrajowego badania Adolescent Brain Cognitive Development Study, obejmującego zróżnicowaną rasowo i ekonomicznie próbę dzieci uczestniczących w największym w USA długoterminowym badaniu rozwoju mózgu i zdrowia dzieci.
Nagata podkreśla, że ma to duże znaczenie, ponieważ znaczna część wcześniejszych badań nad związkiem między korzystaniem z mediów społecznościowych a zdrowiem psychicznym dzieci ujmowała tylko jeden konkretny moment z życia dziecka, zamiast śledzić zmiany zachodzące w życiu dziecka na przestrzeni lat.
To najnowsze badanie stanowi rozwinięcie wcześniejszych ustaleń zespołu badawczego Nagaty, które wykazały, że częstsze korzystanie z mediów społecznościowych przez dzieci w wieku przednastoletnim i nastolatków wiąże się z późniejszymi problemami ze zdrowiem psychicznym lub funkcjonowaniem poznawczym, w tym z objawami depresji oraz niższą wydajnością poznawczą.