Atak na Cyfrowy Polsat. Koniecznie zastrzeż PESEL
Cyfrowy Polsat w nieco enigmatycznym komunikacie poinformował o wycieku danych osobowych jego klientów. Jedno jest pewne – przechwycone przez przestępców numery PESEL mogą być wykorzystane do oszustw i wyłudzeń. Radzimy, jak zminimalizować ryzyko.
Doszło do wycieku danych klientów Cyfrowego Polsatu. Choć operator nie ujawnił wszystkich szczegółów, zagrożenie jest poważne. W ręce cyberprzestępców mogły trafić wrażliwe informacje, takie jak numery PESEL, dane z dokumentów tożsamości oraz adresy.
Taki zestaw danych to niestety wszystko, czego potrzebuje oszust, aby wziąć kredyt na nazwisko ofiary, kupić drogi sprzęt na raty lub podpisać nową umowę abonamentową. Tego typu oszustwa były prawdziwa plaga parę lat temu, a Polacy tracili przez to poważne sumy, w skrajnych przypadkach nawet oszczędności życia. Na szczęście teraz jest na to bardzo prosty sposób.
Zastrzeż numer PESEL
Najlepszym sposobem na ochronę swoich pieniędzy i tożsamości po takim incydencie jest natychmiastowe zastrzeżenie numeru PESEL. Od 1 czerwca 2024 r. prawo nakłada na banki, firmy pożyczkowe, notariuszy i operatorów telekomunikacyjnych bezwzględny obowiązek weryfikacji, czy PESEL klienta jest zastrzeżony. Jeśli numer będzie widniał w rejestrze jako zablokowany, żadna instytucja nie udzieli oszustowi pożyczki, a notariusz nie przygotuje aktu notarialnego sprzedaży nieruchomości.
Zastrzeganie numeru PESEL jest całkowicie bezpłatne, a blokada nie wpływa na załatwianie bieżących spraw u lekarza czy w urzędzie. W razie potrzeby blokadę można w kilka sekund zdjęć.
Najszybsza i polecana także przez nas metoda blokowania numeru PESEL to dokonanie tego przez aplikację mObywatel z poziomu smartfonu. Zajmuje to dosłownie kilkanaście sekund. Oto jak to zrobić:
- Uruchom zainstalowaną w telefonie aplikację mObywatel.
- Zaloguj się (np. kodem PIN lub biometrią).
- W drugiej zakładce Usługi znajdź i wybierz moduł Zastrzeż PESEL.
- Przesuń suwak w pozycję zastrzeżoną.
- Ochrona włącza się natychmiast.
Inna opcja zastrzegania to przez portal internetowy gov.pl – z poziomu z komputera, za pomocą przeglądarki internetowej:
- Wejdź na stronę mobywatel.gov.pl.
- Zaloguj się za pomocą Profilu Zaufanego, e-dowodu lub swojej bankowości elektronicznej.
- Przejdź do zakładki Zastrzeż PESEL i potwierdź dyspozycję.
Osoby, które nie korzystają z aplikacji mObywatel i nie mają też dostępu do rządowego serwisu, mogą załatwić sprawę stacjonarnie. W tym celu powinny udać się do dowolnego urzędu gminy, przy czym nie musi być to urząd właściwy dla miejsca zameldowania.
Na miejscu trzeba przedstawić dowód osobisty i wypełnić krótki wniosek papierowy. Urzędnik od razu wprowadzi blokadę do systemu.
Zastrzeżenie PESEL-u nie jest procesem nieodwracalnym. Każdy, kto będzie chciał wziąć w przyszłości prawdziwy kredyt, podpisać nową umowę z operatorem lub załatwić sprawę u notariusza, może łatwo cofnąć zastrzeżenie na określony czas (np. na jeden dzień) albo bezterminowo, korzystając ponownie z aplikacji mObywatel lub strony gov.pl.
W aplikacji jest najprościej, bo można to zrobić na miejscu, w trakcie załatwiania sprawy. Należy jednak pamiętać, by w razie wyboru opcji bezterminowego cofnięcia zastrzeżenia, później ponownie zablokować numer PESEL, by nasze dane zawsze były bezpieczne.